سایت چیست ؟ سایت ها چطور کار می کنند و چگونه ساخته می شوند؟

سایت چیست
  • پیش گفتار این مقاله
  • ایمان کمالی در 1399/05/29

سایت چیست و چگونه کار می کند؟!
در این پست به صورت خیلی جامع ( طوری که حوصلمون سر نره! ) می پردازیم به این که سایت چیست و چطور کار می کند؟! یا اصلا چطوری ساخته می شوند؟!

سایت چیست

وبسایت ها امروز بسیار گسترده شدند، کار های مختلفی انجام می دهند و تقریبا با هر وسیله هوشمندی سازگار هستند! (منظور از وسیله های هوشمند چیزهایی مانند تلفن های همراه یا تلوزیون های هوشمند است. ) برای شروع و پیش از پاسخ به پرسش وب سایت چیست بهتر است با ریشه کلمه سایت ( site ) یا بهتر است بگوییم معنی واژه وب سایت ( website ) آشنا شویم!

کلمه وب سایت ( web site ) چه معنی دارد و از کجا آمده؟!

سایت ( site ) را می توانیم این گونه معنی کنیم که جایگاه یا مقری برای انجام کاری مشخص است!

وب سایت ( website ) برای اشاره به جایگاهی است که در فضای مجازی و در بستر اینترنت قرار دارد ( روی یک کامپیوتر که به آن server می گوییم! ) و می توانیم از طریق یک وسیله مناسب یا ابزار هوشمند به آن متصل شویم.

کلاینت و سرور و ارتباط با سایت ها

سایت ها چطور نام گذاری می شوند؟! نام سایت یا دامنه چیست؟

همه آدم ها نام و نام خانوادگی دارند!
این برای آن است که بتوان آن ها را صدا زد و یا به آن ها اشاره کرد.

وب سایت ها هم نام و نام خانوادگی دارن 🙂

وب سایت ها نیز نام گذاری می شوند تا بتوانیم آن ها را از طریق مرورگر صدا بزنیم یا به دیگران معرفی کنیم.

دامنه سایت در واقع همان نام وب سایت است که با یک پسوند مانند com یا ir همراه می شود.

نام گذاری وب سایت ها شامل قوانینی است که در زیر به آن اشاره می کنیم :

  • نام وب سایت ها معمولا به زبان انگلیسی است و همیشه کمتر از 253 کاراکتر است!
  • هیچ سایتی را پیدا نمی کنیم که که نامش شامل علائم نگارشی یا فاصله ( space ) باشد.
  • نام وبسایت می تواند از اعداد، حروف و خط فاصله باشد اما خطوط فاصله هرگز پشت سر هم قرار نمی گیرند.
  • حداقل طول 3 کارکتر است اما ممکن است در موارد که دولتی یا سازمانی باشد و یا به کاربران بسیار زیادی خدمات رسانی کند (مانند سایت تلگرام) کمی اوضاع فرق کند!
  • نام تکراری با یک پسوند ( مانند ir ) وجود ندارد و نمی توان یک نام دامنه را دو بار ثبت کرد.
پسوند نام سایت ها
ثبت دامنه قوانینی دارد که ملزم به رعایت آن هستیم!

پسوند دامنه به چه معناست و فرق پسوند های مختلف چیست؟

پسوند دامنه که با یک نقطه از نام دامنه جدا می شود ( مانند : bitbang.ir ) محدوده جغرافیایی یا موضوع کلی آن سایت را مشخص می کند و در انتهای نام دامنه قرار می گیرد.

دامنه ها ملی یا جهانی هستند؛ دامنه ir برای کشور ایران است و مشخص می کند محدوده جغرافیایی مربوط به ایران دارد. ( از هر جای دنیا قابل دسترسی است و هدف مشخص کردن این موضوع است که فعالیت این سایت مربوط به این قسمت از کره زمین است! )

هر کشوری نام پسوند مخصوص خود را دارد، پسوند دامنه های انگلستان uk و یا پسوند استرالیا au است.

در این جا می توانید لیست پسوند دامنه کشور های گوناگون را مشاهده کنید.

نام دامنه کشور های مختلف در دنیا
نقشه پسوند دامنه کشور های مختلف دنیا

بعضی از پسوند ها نیز گویای نوع خاصی از فعالیت هستند؛ برای مثال com به معنای commercial ( تجاری ) است و یا org گرفته شده از واژه organize و مخصوص سایت سازمان ها است.

برخی دیگر مانند gallery یا app نیز کاربرد های مخصوص خود را دارند.

می توانیم به دلخواه هر پسوندی را انتخاب کنیم و اجباری برای این موضوع وجود ندارد!

در دنیای اینترنت به این پسوند ها دامنه های سطح بالا ( top-level domain ) می گوییم.

چطور برای سایت ها دامنه ثبت می کنند؟!

چطور می شه یه دامنه برای وب سایت ثبت کرد؟!

ثبت دامنه از طریق شرکت های هاستینگ ( میزبانی وب ) انجام می شود و هزینه آن برای پسوند های مختلف فرق می کند.

هر کسی می تواند پسوند های مجاز را برای وبسایتش ثبت کند.

پیش از ثبت دامنه باید بررسی کنید که دامنه توسط شخص دیگری رزرو یا ثبت نشده باشد!

اگر نام دامنه را شخص دیگری گرفته باشد، درست مانند شماره سیم کارت امکان ثبت آن وجود ندارد؛ شاید بتوانید با توافق دامنه را به نام خود انتقال دهید که این گاهی چند صد میلیون تومان هزینه دارد! ( بعضی دامنه ها بخاطر نام بخصوص یا معنی ویژه ای که دارند به قیمت های بالا فروخته می شوند درست مانند شماره های رُند! )

برخی پسوند ها نیز مخصوص دولت ها و سازمان های مختلف و یا شرکت ها است. ( مانند co که ابتدای company به معنای شرکت است )

سایت ها دقیقا کجا نگهداری می شوند؟ چطور همه مردم به سایت ها دسترسی دارند؟!

سایت ها شامل فایل های کد ( code )، تصاویر، ویدئو، صداها و … هستند.

باید همه ( همه آدم هایی که به اینترنت متصل اند ) بتوانند از طریق مرورگر ( برای مثال ) به این فایل ها دسترسی داشته باشند!

برای این کار یک کامپیوتر قدرتمند متصل به اینترنت پر سرعت نیاز است تا بتواند به همه درخواست های مردم پاسخ دهد؛ به این کامپیوتر قدرتمند سرور ( server ) می گوییم.

client And Server
اطلاعات سایت ها در سرور قرار دارد!

سرور خود بخشی از یک کامپیوتر غول پیکر ( در اندازه یک ساختمان ) است که به آن دیتاسنتر می گوییم.

تصور کنید ساختمانی را که هر سالن یا اتاق آن مانند یک قسمت از کیس کامپیوتر شماست؛ یک سالن برای ذخیره اطلاعات که از انواع هارد دیسک ها ( Hard Disk ) پرشده، سالن دیگری از رم ( RAM ) و یک سالن از پردازنده ( CPU ) و این ها همه به یکدیگر متصل هستند و در شرایط دمایی ویژه و مراقبت فراوان نگه داری می شوند.

دیتاسنتر جایی که در نهایت سایت ها نگهداری می شوند
تصویری از داخل یک دیتاسنتر

از آنجا که دیتاسنتر ها منابع (رم، پردازنده و فضای ذخیره) بسیار زیادی دارند برای یک وبسایت معمولی بسیار بزرگ هستند! (البته بعضی از سایت ها مانند گوگل یا آمازون دیتاسنتر های مخصوص به خود دارند)

یک مرور کلی در مورد ساختار دیتاسنتر و هاست

بنایراین دیتاسنتر به بخش های کوچکتری تقسیم می شود به نام سرور ( server ) و همچنین سرور ها نیز می توانند به بخش های کوچکتری تقسیم شوند به نام هاست!

هاست ( Host ) فضایی است که اطلاعات سایت روی آن قرار دارد و هر بار ما از طریق مرورگر یک وبسایت را باز می کنیم اطلاعات از این قسمت خوانده می شود و پس از پردازش اطلاعات نتیجه برای ما نمایش داده می شود.

وقتی دامنه را ثبت کردیم باید آن را به هاست ( host ) به معنای میزبان متصل کنیم.

حالا با فراخوانی آدرس (نام) سایت برای مثال bitbang.ir یک درخواست به سرور بیت بنگ ارسال می شود و سرور که مانند یک کامپیوتر است درخواست ما را بررسی کرده و پس از محاسبات و پردازش لازم نتیجه را برای ما بر می گرداند و در مرورگر ظاهر می شود.

برای اطلاعات بیشتر در خصوص دامنه ها، هاست و سرور می توانید مقالات بیشتری را در بیت بنگ مطالعه کنید.

سایت ها را چطور طراحی و پیاده سازی می کنند؟ آیا وب سایت ها انواع مختلفی دارند!؟

سایت ها به دو دسته کلی استاتیک ( static به معنی ایستا ) و داینامیک ( dynamic به معنی پویا ) تقسیم می شوند.

انواع سایت ها
سایت ها استاتیک و داینامیک هستند!

اصلا نگران نباشید چون این مفاهیم به هیچ عنوان پیچیدگی ندارند 🙂

سایت استاتیک چیست و چگونه کار می کند؟!

سایت های استاتیک را سایت هایی می دانیم که در آن سازنده یا طراح تنها می خواهد اطلاعات ثابتی را به کاربر نمابش دهد.

در سایت های استاتیک هیچ گونه ابزاری برای جستجو وجود ندارد!

در واقع اطلاعات سایت تنها همان هایی هستند که به کاربر نمایش داده می شود، این داده ها و اطلاعات شامل نوشته ها، تصاویر، ویدئو و… به صورت دستی در سایت قرار داده شده است.

برای این کار از HTML,CSS و Javascript استفاده می شود که دو مورد اول زبان های نشانه گذاری هستند (زبان بیرنامه نویسی نیستند) و جلو تر به آن می پر دازیم.

سایت استاتیک چیست
سایت های استاتیک با html ، css و جاوا اسکریپت ساخته می شوند!

برای هر تغییر کوچک در این وب سایت ها نیاز است تا فایل های آن به صورت دستی ویرایش شود.

ایراد بزرگ این وبسایت ها نیز دقیقا همین مورد است که توسعه آن دشوار است و کاربر نیز نمی تواند با آن در تعامل باشد.

برای مثال نمی توان در این نوع وبسایت ها ثبت نام کرد یا چیزی در آن ها جستجو کرد!

کاربرد سایت های استاتیک در دنیای امروز بسیار محدود است مگر برای نمابش اطلاعاتی که نیاز یه تعامل با کاربر ندارد مانند کاتالوگ یک محصول که دیر به دیر تغییر کند یا راهنمای یک وسیله و … که البته برای چنین مواردی نیز وب سایت های داینامیک اولویت و برتری دارند.

سایت داینامیک چیست و چطور کار می کند؟

این جا ماجرا جالب تر می شود!

سایت های داینامیک اطلاعات را نیز ذخیره می کنند و می توانند این اطلاعا را پردازش کنند!

درست مانند وب سایت یک بانک که در آن می توان موجودی حساب بانکی را دریافت کرد.

در سایت های داینامیک مانند سایت یک بانک، اطلاعات در جدول های مختلف در کنار هم ذخیره می شوند که به آن پایگاه داده می گوییم.

علاوه بر آن در سایت های داینامیک از زبان های برنامه نویسی مختلف مانند ASP یا PHP نیز علاوه بر موارد قبلی استفاده می کنند و این قدرت پردازش اطلاعات و تعامل با کاربران را به سایت می دهد.

اگر طراح سایت این قابلیت را قرار داده باشد می توان در آن ها عضو شد.

سایت های داینامیک
در سایت های داینامیک منطق و پردازش اطلاعات را با زبان های برنامه نویسی در اختیار داریم!

وقتی می خواهیم موجودی را در سایت بانک دریافت کنیم، ابتدا اطلاعات حساب کاربری را وارد می کنیم و سپس اطلاعات کارت و گذر واژه آن را، این اطلاعات توسط یک زبان برنامه نوسی با اطلاعات موجود در پایگاه داده مقایسه می کند و در صورت صحیح بودن تمامی اطلاعات نتیجه را نمایش می دهد و در غیر این صورت پیغام خطا را به کاربر نمابش می دهد.

مراحل طراحی وب سایت چیست؟! وبسایت ها چطور طراحی و پیاده سازی می شوند؟!

در این جا می پردازیم به مراحل طراحی یک سایت و زبان های برنامه نویسی مورد استفاده در وب سایت ها!

مرحله اول؛ مشخص کردن عملکرد و هدف سایت

همیشه پیش از طراحی ایده پردازی های لازم انجام می شود!

در قدم اول باید مشخص کنیم هدف و عملکرد سایت چیست تا بتوانیم متناسب با آن سایت را پیاده سازی کنیم!

یک سایت ورزشی و یک سایت شخصی امکانات و قابلیت های متفاوتی دارند! طراح وب سایت باید در نظر بگیرد بسته به موضوع سایت، امکانات و قابلیت های سایت می تواند متفاوت باشند.

ظاهر هر سایت نیز وابسته به موضوع و قابلیت های آن است.

مرحله دوم؛ طراحی رابط کاربری و ظاهر سایت

طراحی رابط کارری سایت
طراحی رابط کاربری

در این مرحله، پیش از شروع کد نویسی برای این که تمام امکانات و مسیر راه برای طراحی وبسایت آماده باشد و بتوان بر اساس آن برنامه ریزی کرد ظاهر و رابط کاربری سایت به وسیله ابزار های مخصوصی طراحی می شود.

رابط کاربری در وب سایت تمام آیتم ها و المان هایی است که ارتباط سایت را با کاربر فراهم، مانند دکمه ها، منو ها، تصاویر و … می کند.

یکی از بهترین نرم افزار های طراحی ‌UI ( رابط کاربری یا User Interface ) برنامه Adobe XD است.

در بیت بنگ می توانید آموزش های Adobe XD را از این جا مطالعه کنید.

مرحله سوم؛ پیاده سازی طراحی UI

طراحی وب سایت

حالا زمان پیاده سازی طرح است!

برای پیاده سازی طرح رابط کاربری از HTML,css و جاوا اسکریپت استفاده می کنیم.

این کار به نسبت طراحی UI زمان بیشتری می برد؛ ابتدا ساختار سایت به وسیله HTML که یک زبان نشانه گذاری است ایجاد می شود، سپس به وسیله CSS استایل ها و رنگ بندی ها به سند HTML اضاف می شود.

در نهایت برای تعامل بیشر می توان از جاوا اسکریپت استفاده کرد و انیمیشن های مختلف را در سایت پیاده سازی کرد.

تا اینجا فرانت ( Front-end ) انجام شده و منطق برنامه که به آن بک اند ( Back-end ) می گوییم با استفاده از زبان هایی مانند PHP انجام می شود.

در پست های آینده به صورت کامل در مورد این زبان ها بحث می کنیم!

امیدوارم به صورت کلی با روند عملکرد وب سایت ها آشنا شده باشید.

اگر پرسشی داشتید می توانید از بخش دیدگاه ها با ما در میان بگذارید.

شاد و پیروز باشید!